Primeur: OM vervolgt nu ook niet-strafbare feiten
Vandaag, 11 juni 2026, heeft stichting Van Rechtswege een persbericht laten uitgaan naar aanleiding van het bericht dat Ingrado op haar website plaatste.
In ons persbericht schakelen we vooruit naar wat dit advies daadwerkelijk voor onze achterban betekent op basis van de mededeling bovenaan in het advies: “het Openbaar Ministerie heeft bekend gemaakt op basis daarvan de strafrechtelijke vervolging te hervatten.” Gezien het advies van Ingrado betekent dit dat ouders die voor één van hun kinderen een eerste -wettelijk verplichte- kennisgeving indienen, direct met vervolging te maken kunnen krijgen. Voor de kinderen waarvoor zij al eerder vrijgesteld waren, adviseert Ingrado kort samengevat om de ouders aan de hand te nemen en samen (?) met hen te zorgen voor een inschrijving op een openbare (!) school per 1 augustus 2027. Dat klinkt heel gematigd als we er vanuit gaan dat ouders dit accepteren, maar wat gebeurt er met ouders die gemoedsbezwaard zijn én blijven en hun kind niet inschrijven op een school? Om die reden is de angel in het bericht van Ingrado het hierboven al geciteerde zinnetje: “het Openbaar Ministerie heeft bekend gemaakt op basis daarvan de strafrechtelijke vervolging te hervatten.”
Vervolging door het OM is voor deze ouders dus de volgende stap als leerplichtambtenaren inderdaad de euvele moed hebben om proces-verbaal op te maken, terwijl de wet zelf hen niet strafbaar stelt. Want als ouders staan zij in hun recht. De Hoge Raad kan en mag de wet niet wijzigen, de wet is onverkort van kracht en de vrijstelling ontstaat onverkort van rechtswege. Ouders die niet toegeven aan de druk om hun kinderen op een openbare school in te schrijven, zullen dan vervolgd worden zonder dat er een wettelijk strafbaar feit aan ten grondslag ligt.
Meer achtergronden over de huidige actualiteit vindt u in een uitzending van Uitgelicht (klik hier) en in een opinieartikel in het Reformatorische Dagblad (klik hier, achter paywall) .
***PERSBERICHT ***
Primeur: OM vervolgt nu ook niet-strafbare feiten!
Vandaag (11 juni 2026) schept Ingrado, vakvereniging van leerplichtambtenaren, duidelijkheid. Samen met het Openbaar Ministerie en het ministerie van OCW heeft zij naar haar mening de gouden sleutel gevonden om de uitspraak van de Hoge Raad van 21 april jl. in de praktijk toe te passen: het OM gaat vanaf nu ook niet-strafbare feiten vervolgen en de leerplichtambtenaren helpen daarbij. Een nieuw bedrijf in een schouwspel dat al minimaal vijftien jaar duurt.
De Leerplichtwet is duidelijk
De Leerplichtwet stelt expliciet dat de gemoedsbezwaren betrekking kunnen hebben op het openbaar onderwijs. Dat haalt onverbiddelijk alle grond onder de uitlatingen van Ingrado vandaan en het laat ook haarfijn zien dat de Hoge Raad zich op politiek vlak begeeft.
De Hoge Raad dwaalt
De wet stelt ook expliciet dat de ouders van rechtswege -zonder tussenkomst van de gemeente- zijn vrijgesteld. En dus, in tegenstelling tot wat de Hoge Raad beweert, zeker ook zonder tussenkomst van de rechter. De wet stelt limitatief opgesomde vormeisen aan de kennisgeving, maar er bestaat niet zoiets als een wettelijk toetsingskader. Een toetsingskader dat niet bestaat, kan niet worden aangescherpt. De Hoge Raad verduidelijkt de wet niet, hij wijzigt hem en dat komt de Raad niet toe.
Vervolgen zonder strafbaar feit?!
En dan het Openbaar Ministerie (OM). Hoe wil het OM ouders die een eerste kennisgeving doen, vervolgen als er geen sprake is van een strafbaar feit? Het enkele feit dat ouders hun wettelijk verplichte kennisgeving indienen, is precies dat: een wéttelijke plicht, géén strafbaar feit. Ingrado kan hoog springen en laag springen, maar ook het recente arrest van de Hoge Raad verandert daar niets aan. Deze wet is onverkort van kracht en de ouders zijn onverkort van rechtswege vrijgesteld.
Dezelfde ouders, dezelfde gemoedsbezwaren
Let wel, het zijn de ouders die vrijgesteld zijn, niet het kind. Hoe wil het Openbaar Ministerie ouders -zonder strafbaar feit- enerzijds gaan vervolgen voor een jonger kind dat leerplichtig wordt, terwijl dat Openbaar Ministerie anderzijds erkent dat diezelfde ouders voor hun oudere kinderen wél van rechtswege zijn vrijgesteld? Terwijl het om dezelfde scholen, dezelfde ouders en dezelfde gemoedsbezwaren gaat?
De kool en de geit
Probeert het Openbaar Ministerie hier de kool en de geit te sparen? Wel druk uitoefenen op de politiek, maar ondertussen voorkomen dat het zich in één keer al te veel werk op de hals haalt en de toch al overbelaste strafrechtketen nog verder belast met het instellen van 2.860 vervolgingen zonder wettelijke basis? Of is deze tweetrapsraket bedoeld om te voorkomen dat het al te veel in de gaten loopt waar het OM eigenlijk mee bezig is, namelijk het vervolgen van onschuldige ouders die de wet niet overtreden? Moeten ouders voor hun jongste kind alvast maar veroordeeld worden, zodat het gemakkelijker is om hen ook voor hun oudere kinderen te veroordelen? Terwijl er geen strafbaar feit is? Is dat onze rechtstaat? Is dit de volgende groep burgers die vermorzeld wordt door de overheid?
Wethouders en leerplichtambtenaren moeten verantwoordelijkheid nemen
Het Openbaar Ministerie en Ingrado wekken op zijn minst de schijn leerplichtambtenaren uit te lokken tot strafbare feiten. Immers, mag een leerplichtambtenaar ouders betichten van absoluut verzuim, terwijl de wet hen vrijstelt van de inschrijvingsplicht? Mag een leerplichtambtenaar een proces-verbaal opmaken als er geen strafbaar feit is?
Colleges van burgemeester en wethouders en hun leerplichtambtenaren moeten zich hier terdege van bewust zijn. Zij doen er wijs aan hun handelen te baseren op de wet zelf in plaats van op de activistische adviezen van Ingrado. Zij zijn tenslotte verantwoordelijk voor hun eigen handelen in dezen. En college en leerplichtambtenaren zijn degenen waarop ouders de materiële en immateriële schade die ontstaat door dit onrechtmatig handelen van de gemeentelijke overheid zullen verhalen.